Thương mại điện tử mang lại nhiều lợi ích cho người tiêu dùng, tuy nhiên, môi trường giao dịch trực tuyến cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro cần giải pháp xử lý hiệu quả.
Trong bối cảnh thương mại điện tử, kinh tế số phát triển mạnh mẽ, việc bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng đang đặt ra nhiều yêu cầu mới, từ kiểm soát hàng giả, hàng kém chất lượng đến xử lý tranh chấp trực tuyến và xây dựng văn hóa tiêu dùng bền vững. Nhân dịp ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam (15/3), phóng viên Báo Công Thương đã có cuộc trao đổi với ông Bùi Thanh Thủy - Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam về các giải pháp nâng cao hiệu quả bảo vệ người tiêu dùng trong giai đoạn mới.
Ông Bùi Thanh Thủy - Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam. Ảnh: ĐC
Phối hợp chặt chẽ giữa Nhà nước, sàn thương mại điện tử và tổ chức xã hội
PV:Thưa ông, thương mại điện tử đang phát triển mạnh mẽ tại Việt Nam, điều này đặt ra những yêu cầu mới như thế nào đối với công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng?
Ông Bùi Thanh Thủy: Thương mại điện tử mang lại nhiều lợi ích cho người tiêu dùng như sự thuận tiện, đa dạng lựa chọn và khả năng tiếp cận hàng hóa nhanh chóng. Tuy nhiên, môi trường giao dịch trực tuyến cũng tiềm ẩn nhiều rủi ro như hàng giả, hàng kém chất lượng, thông tin quảng cáo sai lệch hoặc khó khăn trong quá trình khiếu nại, giải quyết tranh chấp.
Chính vì vậy, công tác bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng cần được nâng lên một bước, cả về thể chế, cơ chế giám sát cũng như sự phối hợp giữa các cơ quan quản lý, tổ chức xã hội và các nền tảng thương mại điện tử.
Trong thời gian tới, việc triển khai Đề án Phát triển hoạt động bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng giai đoạn 2026 - 2030 sẽ tập trung xây dựng các cơ chế bảo vệ người tiêu dùng phù hợp với bối cảnh kinh tế số, tăng cường vai trò của các tổ chức xã hội trong việc hỗ trợ, tư vấn và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
PV:Thời gian gần đây, tình trạng hàng giả, hàng kém chất lượng trên các sàn thương mại điện tử vẫn còn diễn biến phức tạp. Theo ông, đâu là những giải pháp cần thiết để kiểm soát vấn đề này?
Ông Bùi Thanh Thủy: Hàng giả, hàng kém chất lượng trên môi trường trực tuyến là thách thức không chỉ của Việt Nam mà của nhiều quốc gia trên thế giới. Để xử lý hiệu quả, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan quản lý, các sàn thương mại điện tử và tổ chức xã hội.
Các sàn thương mại điện tử cần nâng cao trách nhiệm trong việc kiểm soát người bán, minh bạch thông tin sản phẩm, đồng thời xây dựng cơ chế phát hiện và xử lý nhanh các gian hàng vi phạm.
Bên cạnh đó, người tiêu dùng cũng cần nâng cao cảnh giác, lựa chọn các gian hàng uy tín, kiểm tra thông tin sản phẩm và phản ánh kịp thời khi phát hiện dấu hiệu vi phạm.
Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam sẽ tiếp tục đóng vai trò cầu nối tiếp nhận phản ánh của người tiêu dùng, đồng thời kiến nghị cơ quan chức năng xử lý các hành vi vi phạm, góp phần xây dựng môi trường thương mại điện tử minh bạch và lành mạnh.
Người tiêu dùng có vai trò trung tâm trong nền kinh tế
PV:Hoạt động livestream bán hàng đang phát triển rất nhanh. Theo ông, làm thế nào để bảo đảm quyền lợi người tiêu dùng trong mô hình bán hàng này?
Ông Bùi Thanh Thủy: Livestream bán hàng trong thương mại điện tử có sức lan tỏa rất lớn. Tuy nhiên, nếu không được quản lý tốt, hoạt động này có thể dẫn đến tình trạng quảng cáo quá mức hoặc cung cấp thông tin không chính xác về sản phẩm.
Do đó, các cá nhân tham gia livestream bán hàng, đặc biệt là các KOL/KOC cần nâng cao trách nhiệm xã hội, cung cấp thông tin trung thực và tuân thủ các quy định của pháp luật về quảng cáo và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
Đồng thời, các nền tảng số cũng cần tăng cường cơ chế kiểm soát nội dung, bảo đảm minh bạch thông tin sản phẩm và bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng trong các giao dịch trực tuyến.
PV:Nhân ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam (15/3), ông muốn gửi thông điệp gì tới người tiêu dùng và cộng đồng doanh nghiệp?
Ông Bùi Thanh Thủy: Năm 2026, Bộ Công Thương phát động chủ đề: “An toàn thông tin - Gắn kết niềm tin - Tiêu dùng bền vững” nhân ngày Quyền của người tiêu dùng Việt Nam là dịp để khẳng định vai trò trung tâm của người tiêu dùng trong nền kinh tế.
Chúng tôi mong muốn khách hàng sẽ trở thành người tiêu dùng thông thái, lựa chọn sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, chủ động tìm hiểu thông tin và phản ánh khi quyền lợi bị xâm phạm.
Đối với doanh nghiệp, việc kinh doanh minh bạch, có trách nhiệm và tôn trọng quyền lợi người tiêu dùng không chỉ là nghĩa vụ pháp lý mà còn là yếu tố quan trọng để xây dựng niềm tin và phát triển bền vững trong thời gian tới.
Xin cảm ơn ông!
Hội Bảo vệ người tiêu dùng Việt Nam hiện đang triển khai nhiều kênh tiếp nhận phản ánh và hỗ trợ người tiêu dùng trong việc giải quyết tranh chấp. Trong nhiều trường hợp, Hội có thể tham gia hòa giải giữa các bên nhằm tìm ra giải pháp phù hợp, bảo đảm quyền lợi hợp pháp của người tiêu dùng.
Thi Khoa Cường /Báo Công Thương