Ngày 23-10, Ngân hàng Trung ương Nga (CBR) quyết định giữ nguyên lãi suất chủ chốt ở mức 14% trong bối cảnh áp lực lạm phát gia tăng do gián đoạn hoạt động lọc dầu, chi tiêu công tăng mạnh và chi phí dịch vụ tiện ích leo thang.
.jpg)
Thống đốc Ngân hàng Trung ương Nga Elvira Nabiullina phát biểu tại cuộc họp báo sau khi công bố quyết định giữ nguyên lãi suất chủ chốt ở mức 14%. Ảnh: Reuters
Theo thông báo của Ngân hàng Trung ương Nga, cơ quan này đã nâng dự báo lạm phát năm 2026 lên 7,1-7,6%, so với mức 6-7% đưa ra trước đó. Đồng thời, ngân hàng dự kiến lãi suất sẽ duy trì quanh mức hiện tại trong năm tới, cho thấy dư địa nới lỏng chính sách tiền tệ vẫn còn hạn chế. Ngân hàng Trung ương Nga tiếp tục đặt mục tiêu đưa lạm phát về mức 4%, song dự kiến phải đến năm 2027 mới có thể đạt được mục tiêu này.
Dữ liệu mới nhất cho thấy chỉ số giá tiêu dùng tại Nga đã tăng 6,2% kể từ đầu năm 2026, cao hơn đáng kể so với mức tăng 4,8% trong cùng kỳ năm trước. Ngân hàng Trung ương Nga nhận định: “Áp lực giá cả hiện vẫn ở mức cao. Kỳ vọng lạm phát vẫn ở mức cao”.
Một trong những yếu tố gây sức ép lên mặt bằng giá tại Nga là các cuộc tấn công bằng máy bay không người lái của Ukraine nhằm vào các cơ sở lọc dầu. Theo Ngân hàng Trung ương Nga, những gián đoạn này đã tạm thời làm suy giảm năng lực sản xuất ở một số lĩnh vực, qua đó tác động đến diễn biến giá cả trong nền kinh tế.
Kể từ đầu năm 2026, giá xăng tại Nga đã tăng 21%, trong khi giá dầu diesel tăng 13,4%. Nhiều nhà máy lọc dầu phải ngừng hoạt động sau các cuộc tấn công, làm gián đoạn nguồn cung nhiên liệu và gây ra tình trạng người dân phải xếp hàng dài tại các trạm xăng trên khắp cả nước.
Cơ quan này cho biết tốc độ tăng giá cơ bản vẫn duy trì ở mức 5-6% tính theo năm, chưa cho thấy xu hướng giảm rõ rệt. Tình trạng trên chủ yếu bắt nguồn từ tác động của việc năng lực sản xuất tại một số lĩnh vực tạm thời bị thu hẹp.
Không chỉ nhiên liệu, chi phí dịch vụ công cộng cũng tạo thêm áp lực đối với lạm phát. Các đợt điều chỉnh phí dịch vụ tiện ích do chính quyền khu vực thực hiện theo hướng dẫn của chính phủ trung ương đã khiến hóa đơn của người dân tăng trung bình 13,4% kể từ ngày 1-10, cao hơn 3,5 điểm phần trăm so với mức hướng dẫn.
Trong bối cảnh đó, rủi ro lạm phát không chỉ đến từ sự gia tăng chi phí đầu vào mà còn từ khả năng tình trạng suy giảm năng lực sản xuất kéo dài. Giá nhiên liệu và các dịch vụ thiết yếu tăng cao có thể tiếp tục tác động đến chi phí hoạt động của doanh nghiệp, đồng thời làm gia tăng gánh nặng sinh hoạt của người dân.
Trong khi áp lực lạm phát chưa hạ nhiệt, chính sách duy trì lãi suất ở mức cao đang đặt ra bài toán khó đối với điều hành kinh tế vĩ mô của Nga. Chi phí tín dụng đắt đỏ có thể hạn chế hoạt động vay vốn, đầu tư và mở rộng sản xuất, trong bối cảnh tăng trưởng kinh tế được dự báo chỉ đạt 0,6% trong năm 2026.
Sức ép càng lớn khi ngân sách nhà nước dự kiến thâm hụt tương đương 3,2% tổng sản phẩm quốc nội (GDP) trong năm nay, gấp đôi mục tiêu 1,6% GDP trước đó. Chi tiêu chính phủ được dự báo tăng 13% trong năm 2026, chủ yếu do chi phí quân sự gia tăng.
Thâm hụt ngân sách mở rộng đồng nghĩa với việc chính phủ có thể phải tăng vay nợ để bù đắp khoản thiếu hụt tài chính. Tuy nhiên, mặt bằng lãi suất cao cũng làm tăng chi phí huy động vốn và trả nợ, qua đó thu hẹp dư địa ngân sách dành cho các mục tiêu kinh tế khác.
Theo kế hoạch, cuộc họp quyết định lãi suất tiếp theo và cũng là cuộc họp cuối cùng trong năm 2026 của Ngân hàng Trung ương Nga dự kiến diễn ra ngày 18-12. Một số nhà phân tích nhận định dự báo lãi suất cập nhật vẫn để ngỏ khả năng giảm 25 điểm cơ bản tại cuộc họp này.
Kim Phượng (Tổng hợp)
Báo Hànộimới