Chỉ trong vài tháng, khoản vay từng "dễ thở" bỗng trở thành gánh nặng gấp đôi, buộc những người vay tiền để mua nhà, mua xe hay vay kinh doanh phải tìm cách cơ cấu lại cho hợp lý.
Ảnh: Thùy Vinh/Báo Đầu tư
Đầu tháng 8, một khách hàng tại ngân hàng V. nhận được thông báo khoản vay hơn 995 triệu đồng sẽ áp mức lãi suất thả nổi 19,6%. Vài tháng trước, khoản vay này chỉ 14,1%. Tức số tiền phải trả gốc lãi hàng tháng gần như tăng gấp rưỡi so với trước.
Thực tế, việc lãi suất thả nổi tăng cao đang tạo áp lực rất lớn lên các nhà đầu tư, cũng như kế hoạch tài chính của nhiều người.
Tìm cách tái cơ cấu danh mục đầu tư
Anh Hoàng - một nhà đầu tư tại Hà Nội, đã phải tìm cách thay đổi kế hoạch tài chính nhằm tất toán khoản vay, tránh mức lãi suất cao chót vót như hiện nay.
"Tôi vừa bán đi một căn chung cư cho chuyên gia thuê ở Bắc Ninh để tất toán khoản vay. Mặc dù tỷ suất cho thuê ở thành phố này hiện nay đạt gần 8%/năm, gấp gần 3 lần mức đạt được ở Hà Nội, nhưng số tiền từ cho thuê không đủ bù đắp chi phí lãi vay hàng tháng.
Việc gia đình phải cắt một phần chi phí sinh hoạt để đóng lãi vay ngân hàng khiến vợ chồng tôi quyết định chuyển nhượng căn hộ, tất toán khoản vay để giảm gánh nặng.", Hoàng nói.
Nhưng thực tế cho thấy, quyết định như anh Hoàng không mấy dễ dàng trong bối cảnh thanh khoản thị trường bất động sản Hà Nội "tắt ngấm" giao dịch như hiện nay.
"Biết lãi suất tăng, nhưng tôi lực bất tòng tâm khi rao bán căn hộ ở phường Đại Mỗ hai tháng nay nhưng không có người hỏi mua, mặc dù giá chào đã điều chỉnh giảm 3 lần. Cuộc sống tôi đang khá áp lực", chị Quỳnh, một người kém may mắn hơn chia sẻ.
Lãi suất bước vào giai đoạn thả nổi sau thời gian ưu đãi ban đầu, và với nhiều người vay để kinh doanh làm ăn thì đó là cú sốc không nhỏ.
Một tài xế xe dịch vụ tại Hà Nội cho biết năm ngoái anh mua một chiếc ô tô Xpander có vay ngân hàng khoảng 300 triệu đồng, lãi suất khoảng 7%/năm, cố định trong vòng 12 tháng.
Tháng 7 năm nay, vừa hết ưu đãi đúng dịp ngân hàng tăng lãi suất nên mức lãi anh phải trả lên khoảng 15%/năm. Với khoản nợ gốc còn lại khoảng 240 triệu đồng, số tiền phải trả hàng tháng đã tăng lên hơn 7 triệu đồng, tạo thêm áp lực đáng kể lên thu nhập từ việc chạy xe dịch vụ.
"Mỗi tháng dù chỉ bù thêm khoảng 500.000 - 600.000 đồng tiền lãi, nhưng cộng với nhiều chi phí khác, như xăng dầu, thực sự là gánh nặng với những người làm dịch vụ như tôi. Giờ chỉ còn cách chấp nhận chạy thêm nhiều nữa, chứ bán xe biết lấy ra nguồn thu nào nữa", tài xế này chia sẻ.
Còn đối với những người có nhu cầu tìm mua nhà ở thực, mặt bằng lãi suất hiện nay cũng khiến họ phải tạm dừng các kế hoạch, quan sát thị trường và chờ giai đoạn 'dễ thở' hơn.
Tuy nhiên, nhìn một cách tích cực, giai đoạn lãi suất tăng cao không hẳn chỉ toàn khó khăn, đây cũng là lúc để mỗi người nhìn lại cấu trúc tài chính của mình, xác định đâu là phương án tối ưu nhất.
Một số gợi ý mà các chuyên gia tài chính cá nhân thường khuyên trong tình huống này là chủ động liên hệ trực tiếp với ngân hàng để trao đổi về khả năng cơ cấu lại thời hạn vay hoặc chuyển đổi hình thức lãi suất, thay vì chờ đợi một cách bị động.
Đồng thời người vay nên rà soát lại toàn bộ khoản vay đang có để ưu tiên trả trước khoản có lãi suất cao nhất; tránh vay nóng, vay ngoài với lãi suất cao để bù đắp tạm thời, bởi phương án này chỉ khiến vòng xoáy nợ nần thêm khó gỡ.
Lãi suất tăng là câu chuyện của thị trường, nằm ngoài khả năng kiểm soát của từng cá nhân. Nhưng cách mỗi người phản ứng với bài toán tăng lãi suất như những câu chuyện kể trên sẽ quyết định bức tranh tài chính và cả khả năng đứng vững của họ trong giai đoạn nhiều biến động này.
Nhật Anh /Doanh Nhân Việt Nam