Ở góc độ vĩ mô, TS. Cấn Văn Lực đánh giá Việt Nam đã bước vào một chu kỳ tăng trưởng mới. Theo dự báo của ông, GDP năm 2026 có thể tăng 9,5 - 9,7%, trong khi tăng trưởng năm 2027 có thể đạt khoảng 10%.
Sản xuất kinh doanh mở rộng nhưng mức độ lan tỏa chưa đồng đều
Tại phiên thảo luận "Bức tranh vĩ mô 2027 - Nguồn lực cho chu kỳ tăng trưởng mới" trong khuôn khổ Vietnam Investment Forum 2027 ngày 12/11, ông Nguyễn Việt Anh, Phó Tổng Giám đốc phụ trách Chiến lược và Quản trị Ngân hàng TPBank nhận định, Việt Nam đang xuất hiện nhiều dấu hiệu bước vào chu kỳ tăng trưởng mới, với các động lực từ đầu tư, xuất nhập khẩu và tiêu dùng.
Các diễn giả tại phiên thảo luận. Ảnh: BTC
Tuy nhiên, theo ông, hoạt động mở rộng sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp dù đã diễn ra nhưng mức độ lan tỏa chưa đồng đều giữa các khu vực.
Trong năm 2026, đầu tư công và khu vực FDI ghi nhận sự mở rộng mạnh mẽ. Khu vực FDI tiếp tục duy trì xuất siêu, trong khi doanh nghiệp trong nước vẫn nhập siêu. Lượng hàng hóa và tư liệu sản xuất nhập khẩu lớn cho thấy nhu cầu đầu tư, mở rộng sản xuất đang gia tăng.
Xét về cơ cấu tín dụng, ông Việt Anh cho biết khoảng 70% dư nợ tín dụng đang phục vụ lĩnh vực thương mại và dịch vụ, hơn 20% dành cho hoạt động đầu tư mở rộng sản xuất, kinh doanh, phần còn lại phục vụ tiêu dùng.
Mặc dù vậy, hoạt động mở rộng đầu tư chưa trở thành xu hướng phổ biến trên diện rộng. Đặc biệt, đối với khu vực doanh nghiệp tư nhân nhỏ và vừa, hoạt động sản xuất, kinh doanh trong năm 2026 chưa suy giảm nhưng cũng chưa ghi nhận sự khởi sắc rõ nét.
Theo đại diện TPBank, đầu tư công, các doanh nghiệp lớn và khu vực FDI vẫn đang đóng vai trò là những động lực tăng trưởng chủ yếu của nền kinh tế.
Khu vực FDI chiếm khoảng 80% kim ngạch xuất khẩu
Cùng quan điểm về sự chênh lệch giữa các khu vực kinh tế, TS. Cấn Văn Lực, Chuyên gia Kinh tế trưởng BIDV, cho rằng một trong những vấn đề đáng lo ngại nhất của hoạt động ngoại thương Việt Nam hiện nay là năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp trong nước.
Theo số liệu được ông Lực nêu tại diễn đàn, khoảng 80% kim ngạch xuất khẩu đến từ khu vực FDI, trong khi khu vực này cũng chiếm khoảng 73% kim ngạch nhập khẩu.
Đáng chú ý, các doanh nghiệp FDI có xu hướng xuất siêu, còn doanh nghiệp trong nước lại thường xuyên nhập siêu. Điều này cho thấy khu vực doanh nghiệp nội địa vẫn đang đối mặt với những hạn chế đáng kể về năng lực cạnh tranh và tham gia vào chuỗi xuất nhập khẩu.
Theo chuyên gia kinh tế, đây cũng là lý do Bộ Chính trị và lãnh đạo Đảng đã ban hành một loạt nghị quyết quan trọng nhằm phát triển các khu vực doanh nghiệp và đầu tư.
Trong đó, Nghị quyết 68 về phát triển kinh tế tư nhân hướng tới nâng cao năng lực của doanh nghiệp tư nhân trong nước và hộ kinh doanh. Nghị quyết 79 tập trung phát triển doanh nghiệp nhà nước và khu vực kinh tế nhà nước. Bên cạnh đó, Nghị quyết 10 đề cập đến phát triển khu vực kinh tế có vốn đầu tư nước ngoài.
"Tôi cho rằng Việt Nam cần phát triển đồng đều cả ba khu vực này để tạo nền tảng tăng trưởng bền vững", ông Lực nói.
TS. Cấn Văn Lực, Chuyên gia Kinh tế trưởng BIDV. Ảnh: BTC
Thực tế, sự hiện diện của các doanh nghiệp FDI đang tạo ra nhiều cơ hội cho ngành công nghiệp hỗ trợ trong nước. Theo thông tin Bộ Công Thương công bố ngày 27/10, trong 8 tháng đầu năm 2026, công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục dẫn đầu về thu hút FDI với hơn 21 tỷ USD, chiếm 51,8% tổng vốn đầu tư đăng ký.
Bộ Công Thương cũng đánh giá sự hiện diện của các tập đoàn đa quốc gia như Samsung, LG, Toyota, Intel và Hana Micron đã góp phần đưa Việt Nam trở thành một mắt xích quan trọng trong chuỗi cung ứng toàn cầu, đồng thời mở ra thị trường cho doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ.
Tuy nhiên, việc tận dụng những cơ hội này vẫn phụ thuộc vào khả năng nâng cao năng lực sản xuất, sức cạnh tranh và mức độ tham gia chuỗi cung ứng của doanh nghiệp nội địa.
Ở góc độ vĩ mô, TS. Cấn Văn Lực đánh giá Việt Nam đã bước vào một chu kỳ tăng trưởng mới. Theo dự báo của ông, GDP năm 2026 có thể tăng 9,5 - 9,7%, trong khi tăng trưởng năm 2027 có thể đạt khoảng 10%.
Một trong những cơ sở cho triển vọng này là sự gia tăng của vốn đầu tư. Trong 9 tháng đầu năm 2026, tổng vốn đầu tư trên cả nước tăng khoảng 15%. Trong đó, đầu tư nhà nước tăng 17,5%, đầu tư FDI tăng 14,5% và đầu tư tư nhân tăng 14%.
"Nếu muốn đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, tổng vốn đầu tư cần tăng khoảng 15%. Như vậy, về cơ bản, mức tăng trưởng đầu tư trong 9 tháng đầu năm đã đạt được ngưỡng mà chúng tôi dự tính ban đầu", TS. Cấn Văn Lực chia sẻ.
Bên cạnh đầu tư, tiêu dùng cũng là một động lực quan trọng, đóng góp khoảng 60 - 62% vào tăng trưởng GDP. Trong 9 tháng, tiêu dùng cuối cùng tăng khoảng 8,3 - 8,4%, song vẫn thấp hơn mức tăng 9 - 9,5% được cho là cần thiết để đạt mục tiêu tăng trưởng đề ra.
Dù có nhiều tín hiệu tích cực, nền kinh tế vẫn đối mặt với những thách thức liên quan đến lạm phát, thanh khoản hệ thống tài chính, thị trường bất động sản và các yếu tố bất định từ bên ngoài.
Trong bối cảnh đó, ông Nguyễn Việt Anh cho rằng năm 2026 mới là giai đoạn tạo tiền đề, còn năm 2027 sẽ là thời điểm kiểm chứng liệu nền kinh tế có thực sự bước vào chu kỳ tăng trưởng mới hay không.
"Khi các chủ thể trong nền kinh tế dần thích ứng với những thay đổi, dòng tiền, hàng hóa và thông tin sẽ được lưu chuyển thông suốt hơn. Mức độ lan tỏa của tăng trưởng khi đó sẽ được thể hiện qua năng suất lao động, hiệu quả hoạt động kinh doanh và niềm tin đầu tư trên toàn nền kinh tế", đại diện Ngân hàng TPBank nói.
Trang Mai /Doanh Nhân Việt Nam