Hãng xe điện Mỹ Tesla vừa thành lập pháp nhân tại Việt Nam với tham vọng chiếm lĩnh thị phần lớn.
Dấu ấn Tesla và hệ sinh thái Elon Musk
Thị trường ô tô chạy điện tại Việt Nam đang chứng kiến tốc độ tăng trưởng nhanh bậc nhất khu vực. Theo số liệu từ Cơ quan năng lượng quốc tế (IEA), doanh số xe điện tại Việt Nam năm 2025 đã tăng gấp đôi cùng kỳ.
Phương tiện chạy điện hiện chiếm gần 40% doanh số ô tô mới xuất xưởng, vượt xa mức bình quân khoảng 25% của toàn cầu. Báo cáo từ Mordor Intelligence cũng chỉ ra, quy mô thị trường xe điện Việt Nam sẽ tăng trưởng 18,9% mỗi năm, dự kiến chạm mốc 8,84 tỷ USD vào năm 2031 so với mức 3,71 tỷ USD của năm 2026.
Sức mua tăng vọt cùng tiềm năng dài hạn của thị trường Việt Nam đã buộc những "tay chơi" hàng đầu thế giới như Tesla nhập cuộc.
Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp ghi nhận Công ty TNHH Tesla Motors Việt Nam được thành lập ngày 11/9, đặt trụ sở tại TP.HCM với vốn điều lệ hơn 77,6 tỷ đồng (khoảng 3 triệu USD).
Ngành nghề kinh doanh chính là bán buôn ô tô, xe có động cơ khác và phụ tùng phụ trợ. Doanh nghiệp có ba đại diện pháp luật gồm ông David Jon Feinstein giữ chức Chủ tịch, bà Isabel Ching Fan đảm nhiệm vị trí Tổng giám đốc và ông Nguyễn Mạnh Hùng.
Cả ông Feinstein và bà Fan đều là những nhân sự kỳ cựu từng điều hành hoạt động của Tesla tại nhiều thị trường quốc tế.
Model 3 là một trong hai mẫu xe chủ lực của Tesla trong năm nay. Ảnh: Tesla
Tính đến giữa năm nay, Tesla đã chính thức hiện diện tại 51 quốc gia với hơn 1.400 công ty con, đồng thời phủ sóng 8.463 trạm sạc siêu nhanh Supercharger tại 55 quốc gia. Dải sản phẩm thương mại của hãng bao gồm: sedan Model 3, Model S, SUV Model Y, Model X cùng mẫu bán tải Cybertruck.
Sau khi bàn giao khoảng 1,64 triệu xe trên toàn cầu trong năm ngoái, hoạt động sản xuất kinh doanh của Tesla phục hồi rõ nét trong 6 tháng đầu năm 2026. Riêng quý II, hãng lập kỷ lục khi bàn giao 480.126 xe ra thị trường, mang về doanh thu kỷ lục 28,24 tỷ USD và lợi nhuận ròng đạt 1,1 tỷ USD. Hai mẫu xe chủ lực Model 3 và Model Y đóng góp tới hơn 97% tổng lượng xe bán ra.
Động thái của Tesla diễn ra sau khi một doanh nghiệp cũng trong hệ sinh thái của tỷ phú Elon Musk là SpaceX cũng gia nhập thị trường Việt Nam. Tháng 9 năm ngoái, SpaceX lập Công ty TNHH Starlink Services Việt Nam với vốn 30 tỷ đồng.
Doanh nghiệp này nhận giấy phép viễn thông vệ tinh vào tháng 2 năm nay và chính thức bán gói dịch vụ internet vệ tinh tới người dùng trong nước từ tháng 8 với mức cước từ 1,13 triệu đồng mỗi tháng.
Cuộc đua xe điện thêm nóng
Tại Việt Nam, dù Tesla chưa công bố lộ trình kinh doanh chi tiết, nhưng nhiều khả năng hãng sẽ thăm dò thị trường bằng hai mẫu xe bán chạy nhất là Model 3 và Model Y.
Tại thị trường Mỹ, Model 3 có giá dao động từ 38.630USD đến 58.630USD (khoảng 980 triệu đến 1,49 tỷ đồng), trong khi Model Y bản Premium khởi điểm ở mức 61.990USD (khoảng 1,57 tỷ đồng).
Khi nhập khẩu nguyên chiếc về Việt Nam, các mẫu xe này sẽ chịu thêm thuế và phí, định vị ở phân khúc xe điện cao cấp. Khách hàng trong nước cũng kỳ vọng sẽ được tiếp cận gói công nghệ hỗ trợ lái nâng cao FSD vốn là điểm đặc trưng của hãng xe Mỹ.
Dù vậy, thị trường ô tô điện Việt Nam không còn là mảnh đất trống để những "tân binh" dễ dàng chiếm lĩnh, khi thương hiệu nội địa VinFast đang nắm giữ vị thế áp đảo.
Năm 2025, VinFast lập kỷ lục khi bàn giao 175.099 ô tô điện, giữ vững vị trí dẫn đầu toàn thị trường năm thứ hai liên tiếp. Sức tiêu thụ này tiếp tục được mở rộng trong năm nay, khi 8 tháng đầu năm hãng đã bàn giao 154.073 ô tô điện tại Việt Nam.
VinFast hiện sở hữu danh mục xe trải dài từ các mẫu giá rẻ như VF 2 đến SUV cỡ lớn VF 9, kết hợp mạng lưới hàng trăm nghìn cổng sạc V-Green phủ khắp 63 tỉnh thành.
VinFast hiện sở hữu danh mục xe trải dài từ các mẫu giá rẻ như VF 2 đến SUV cỡ lớn VF 9. Ảnh: VinFast
Bên cạnh VinFast, làn sóng xe điện ngoại cũng đã đổ bộ dồn dập trong hai năm qua với nhiều chiến lược khác biệt. Các hãng xe Nhật Bản như Toyota, Honda, Suzuki và Lexus chọn phân khúc xe hybrid để thích ứng với hạ tầng sạc còn thiếu.
Ngược lại, nhóm xe thuần điện ghi nhận sự nhập cuộc của Hyundai, Mercedes-Benz, Porsche và hàng loạt thương hiệu Trung Quốc.
Nổi bật trong nhóm xe thuần điện nước ngoài là BYD. Kể từ khi mở bán vào giữa năm 2024, BYD đã bán 3.718 xe trong năm 2025 và vượt mốc 5.000 xe vào tháng 2/2026.
Hãng xe Hàn Quốc Hyundai cũng đưa dòng Ioniq 5 vào lắp ráp trực tiếp tại nhà máy ở Ninh Bình. Thương hiệu Omoda & Jaecoo ghi nhận khoảng 3.000 xe bán ra năm 2025, đồng thời liên doanh xây dựng nhà máy sản xuất tại Hưng Yên, trong khi Geely cũng đang xúc tiến kế hoạch lắp ráp xe tại Việt Nam.
Đặc thù của thị trường ô tô điện nằm ở việc phương tiện không thể tách rời khỏi bài toán trạm sạc. Khác với một số doanh nghiệp cung cấp các giải pháp sạc tại nhà hoặc liên kết với đối tác hạ tầng, Tesla phát triển theo mô hình khép kín với hệ sinh thái trạm Supercharger độc quyền.
Chi phí đầu tư mạng lưới sạc cao áp trên diện rộng cùng mức giá nhập khẩu ban đầu sẽ là rào cản lớn đối với hãng xe Mỹ trong giai đoạn đầu gia nhập Việt Nam.
Tuy nhiên, sự tham gia của Tesla, cùng kế hoạch mở rộng đại lý và xây dựng nhà máy của các thương hiệu quốc tế cho thấy Việt Nam đang bước vào giai đoạn cạnh tranh đa dạng hơn.
Cuộc đua không chỉ dừng lại ở dung lượng pin hay khả năng vận hành, mà chuyển dần sang công nghệ tự hành, phần mềm quản lý và trải nghiệm lái xe, mở ra thêm nhiều lựa chọn cho người tiêu dùng trong nước.
Việt Hưng /TheLEADER
Tạp chí điện tử Nhà Quản Trị