Hôm thứ Hai (3/8), một liên minh gồm 25 bang và vùng lãnh thổ của Mỹ đã đệ đơn kiện lên Tòa án Thương mại Quốc tế Mỹ, ngăn cản chính quyền Tổng thống Donald Trump áp đặt thuế quan toàn cầu mới từ 10% đến 12,5%.
Vụ kiện cáo buộc Văn phòng Đại diện Thương mại Hoa Kỳ (USTR) đã sử dụng một cuộc điều tra "giả tạo" về lao động cưỡng bức toàn cầu như một "vỏ bọc" pháp lý để tái áp đặt các rào cản thương mại đã bị tòa án liên bang bãi bỏ trước đó.
Các nguyên đơn lập luận rằng USTR đã tiến hành một cuộc điều tra "vội vã" đối với 60 nền kinh tế chỉ trong vòng hai tháng rưỡi, trong khi một quá trình thường cần hơn một năm.
Các bang cho rằng chính quyền Mỹ đã định trước kết quả, đồng thời chỉ ra rằng thuế quan này được áp dụng như nhau đối với nguyên liệu thô và hàng hóa thành phẩm mà không xét đến mức độ của lao động cưỡng bức ở các thị trường cụ thể.
Chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump áp thuế quan mới từ 10 đến 12,5% đối với 60 quốc gia.
Ảnh: Nhà Trắng
"Cho dù chính quyền có cố gắng biện minh thế nào đi nữa, luật pháp và Hiến pháp của chúng ta đều quy định rõ ràng rằng Tổng thống không có quyền áp đặt thuế quan tràn lan lên bất kỳ quốc gia nào mà ông ấy muốn", Bộ trưởng Tư pháp bang New York, Letitia James cho biết trong một tuyên bố.
Thống đốc bang New York Kathy Hochul mô tả các biện pháp này là "một loại thuế đánh vào các gia đình lao động chăm chỉ" sẽ làm tăng giá thực phẩm và vật liệu xây dựng.
"Nỗ lực thứ ba của chính quyền nhằm áp đặt thuế quan toàn cầu - lần này thông qua Điều 301 của Đạo luật Thương mại - cũng bất hợp pháp", các nguyên đơn cho biết trong đơn kiện.
Đơn kiện mô tả hành động của chính quyền là "tùy tiện, thất thường và trái pháp luật". Các bang khẳng định rằng nhánh hành pháp đang cố gắng tước đoạt quyền đánh thuế từ Quốc hội một cách vi hiến, đồng thời lưu ý rằng "toàn bộ quyền đánh thuế thuộc về Quốc hội". Họ cũng cáo buộc chính quyền đã vi phạm Đạo luật Thủ tục Hành chính.
Vụ kiện này nhằm mục đích yêu cầu tòa án ra phán quyết tuyên bố các mức thuế quan là bất hợp pháp và hủy bỏ chúng.
Các bang tham gia liên minh bao gồm Oregon, Arizona, California, Colorado, Connecticut, Delaware, Hawaii, Illinois, Kentucky, Maine, Maryland, Massachusetts, Michigan, Minnesota, Nevada, New Jersey, New Mexico, New York, North Carolina, Pennsylvania, Rhode Island, Vermont, Virginia, Washington và Wisconsin.
Nhà Trắng bác bỏ thách thức pháp lý của liên minh này, khẳng định chính quyền đang hoạt động trong phạm vi quyền hạn theo luật định.
Huy Hoàng (Theo Anadolu, CNBC)
Báo Nhà báo và Công luận